🏭

TSRS Kapsam 1-2-3 Emisyon Verisi: Neden ve Nasıl Toplanır?

TSRS 2 için sera gazı emisyon verisi: Kapsam 1, 2 ve 3 ayrımı, hangisinin ne zaman zorunlu olduğu, hesaplama yöntemi ve Carbonometry'nin sağladıkları.

TSRS 2'nin kalbinde tek bir sayı yatar: sera gazı emisyonlarınız. Ama "emisyon" tek bir rakam değildir — Kapsam 1, 2 ve 3 olmak üzere üç farklı katmandan oluşur. Bu verinin neden toplandığını, nasıl hesaplandığını ve TSRS açısından hangisinin ne zaman zorunlu olduğunu adım adım açıklıyoruz.

Bu Veriyi Neden Topluyoruz?

Emisyon verisi yalnızca bir uyum zorunluluğu değildir; aynı zamanda şirketin iklim risklerini ölçmesinin, azaltım hedefi koymasının ve yatırımcıya güven vermesinin tek somut yoludur. "Ölçemediğinizi yönetemezsiniz" ilkesi tam olarak burada geçerlidir.

📊
Zorunluluk
TSRS 2, iklim metriklerinde sera gazı emisyonu açıklamasını gerektirir.
🇪🇺
İhracat
CBAM ve CSRD, AB'ye satışta aynı veriyi talep eder.
🎯
Hedef
Azaltım hedefi koymak için önce başlangıç (baz yıl) ölçümü gerekir.
🤝
Tedarik zinciri
Büyük müşteriler tedarikçilerinden emisyon verisi ister.

Kapsam 1, 2 ve 3 Nedir?

Kapsam 1 Doğrudan emisyonlar

Şirketin sahip olduğu veya kontrol ettiği kaynaklardan çıkan emisyonlar.

  • Doğal gaz ve kömür yakımı (kazan, fırın)
  • Şirket araç filosunun yakıtı
  • Jeneratör yakıtı
  • Soğutucu gaz (kaçak) emisyonları
Kapsam 2 Dolaylı enerji emisyonları

Dışarıdan satın alınan enerjinin üretiminden kaynaklanan emisyonlar.

  • Satın alınan elektrik
  • Satın alınan buhar / ısıtma / soğutma
Kapsam 3 Diğer dolaylı emisyonlar

Şirketin değer zincirinde oluşan, sahip olmadığı tüm diğer emisyonlar.

  • Satın alınan mal ve hizmetler
  • İş seyahatleri ve çalışan ulaşımı
  • Lojistik ve dağıtım
  • Satılan ürünün kullanımı ve atığı

TSRS'te Hangisi Ne Zaman Zorunlu?

Burası kritik: KGK Kurul Kararı, ilk yıllar için emisyon yükünü kademelendirir.

📖
Resmî muafiyet: İşletmeler, TSRS'leri uyguladıkları ilk iki yıllık raporlama döneminde Kapsam 3 sera gazı emisyonlarını açıklamak zorunda değildir. Yani başlangıçta odak Kapsam 1 ve 2'dir; Kapsam 3 üçüncü yıldan itibaren devreye girer.
1–2. Yıl Kapsam 1 + Kapsam 2 zorunlu — Kapsam 3 muaf
3. Yıl+ Kapsam 1 + 2 + 3 birlikte raporlanır

Bu kademelenme, şirketlere önce kendi sınırları içindeki veriyi (faturalar, yakıt, enerji) sağlamlaştırma fırsatı verir. Kapsam 3 ise tedarikçi verisi gerektirdiği için daha uzun hazırlık ister.

Nasıl Hesaplanır?

Temel mantık her kapsam için aynıdır: faaliyet verisi × emisyon faktörü.

Faaliyet verisi × Emisyon faktörü = tCO₂e

Örneğin 10.000 kWh elektrik tüketimi, şebeke emisyon faktörüyle çarpılarak ton CO₂ eşdeğerine (tCO₂e) dönüştürülür. Zorluk, tutarlı ve güncel emisyon faktörü kullanmak ve her sayının arkasında izlenebilir bir kayıt bırakmaktır — çünkü bağımsız güvence bunu doğrular.

⚠️
Farklı yakıtlar ve enerji türleri için farklı faktörler gerekir; bunları elle yönetmek hata kaynağıdır. Tutarlı bir metodoloji ve faktör seti kullanmamak, raporu denetimde en çok zayıflatan noktadır.

Carbonometry Ne Sağlıyor?

Carbonometry, emisyon verisini hesaplamayı ve yönetmeyi tek bir yerden yürütmenizi sağlar:

  • Otomatik hesaplama: Tüketim verinizi girin, sistem GHG Protokolü metodolojisiyle Kapsam 1 ve 2 emisyonlarını hesaplasın.
  • Tutarlı emisyon faktörleri: Faktörler sistemde yönetilir, elle hata riski azalır.
  • İzlenebilirlik: Her sonuç, girdi verisi ve kullanılan faktörle birlikte saklanır — güvenceye hazır.
  • Yıllar arası karşılaştırma: Baz yıla göre azaltımınızı görün, hedef takibi yapın.
  • Rapora hazır çıktılar: Verilerinizi dışa aktarın, TSRS / CBAM / CSRD süreçlerinde kullanın.
İlk iki yıl Kapsam 1 ve 2'ye odaklanın — TSRS'in tam da istediği başlangıç noktası. Carbonometry ile ücretsiz hesabınızı açıp bugün ilk envanterinizi çıkarabilirsiniz.
Kaynak: KGK, "Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının Uygulama Kapsamına İlişkin Kurul Kararı" — Geçici Madde 3: ilk iki yıl Kapsam 3 açıklama muafiyeti. kgk.gov.tr

Şirketiniz için sürdürülebilirlik danışmanlığı mı istiyorsunuz?

Hope Biotech uzman ekibi GHG envanteri, ESG raporu ve Kapsam 3 analizi konularında yanınızda.

WhatsApp